Inhoudsopgave
In het kort
Een melanoom
U heeft een moedervlek of een plekje op uw huid weg laten halen. Daar heeft u nu een litteken van. Dit plekje is weggehaald om te onderzoeken wat het precies is. Uit het onderzoek blijkt dat het om een melanoom gaat. Een melanoom is een vorm van huidkanker. Hier krijgt u meer informatie over de verdere behandeling na het weghalen van een melanoom.
Wat is een melanoom?
Hoe ziet een melanoom eruit?
Een melanoom ontstaat meestal op een stukje huid waar eerst niks zat. Soms ontstaat het uit een plekje op de huid. Een melanoom is vaak donker van kleur, zoals bruin of zwart. Soms is het rood of zonder kleur. Het kan al jaren aanwezig zijn, maar ook snel ontstaan. Een melanoom is meestal niet mooi rond. De rand is vaak onregelmatig en de plek kan meerdere kleuren hebben.
Een melanoom is kwaadaardig
Een melanoom is kwaadaardig. Het kan verder groeien in de huid. Ook kan het zich verspreiden naar andere delen van het lichaam. De kans dat het zich verspreidt hangt af van hoe diep het melanoom is. Verspreiding van het melanoom gebeurt via het bloed of via het lymfevocht. Lymfevocht is een lichaamsvloeistof die afvalstoffen en afweerstoffen door uw lichaam vervoert via de lymfeklieren.
Hoe diep is het melanoom gegroeid?
De arts kijkt hoe diep het melanoom in de huid groeit. Dit heet de Breslow-dikte. Is het melanoom minder dan 0,8 mm diep? Dan is het een dun melanoom. Is het 0,8 mm of meer? Dan is het een dik melanoom.
Melanoom bovenop de huid
Soms zit het plekje alleen nog aan de oppervlakte van de huid. Dit heet een melanoom in situ. Dit is een heel vroeg stadium van het melanoom.
Een behandeling nodig
De arts heeft vastgesteld dat het bij u om een melanoom gaat. Daarom is er vaak een behandeling nodig. De arts haalt rond het litteken een extra randje huid en wat weefsel weg. U beslist samen met uw arts of u dit wilt.
Voorbereiding
Bloedverdunners
Gebruikt u bloedverdunnende medicijnen? Dan moet u hier soms tijdelijk mee stoppen. Overleg dit met uw zorgverlener.
Allergie voor jodium of pleisters
Bent u allergisch voor jodium of pleisters? Meld dit dan aan uw zorgverlener. Uw zorgverlener kan hier dan rekening mee houden.
Draag comfortabele kleding
Zo kan de zorgverlener makkelijk bij het plekje.
Geen zalf of bodylotion
Smeer op de dag van de behandeling geen zalf, olie of bodylotion op de plek van het melanoom.
De behandeling
Hoeveel huid en weefsel weghalen?
Hoeveel huid en weefsel de arts weghaalt, hangt af van de dikte van het melanoom. Meestal haalt de arts 1 of 2 centimeter huid rond het litteken weg.
Extra stukje huid in litteken
Soms plaatst de arts een stukje huid van een andere plek van uw lichaam in het litteken. Dit is nodig als er te weinig huid is om de wond dicht te maken. Meestal is dit dan huid van het bovenbeen. De arts bespreekt met u of dit nodig is.
Hechtingen verwijderen
We verwijderen later de hechtingen. U heeft hiervoor een afspraak. Soms kan uw huisarts dit ook doen. Heeft u oplosbare hechtingen gekregen? Dan lossen ze vanzelf op.
Melanoom op onderbeen
Heeft u een melanoom op uw onderbeen? Dan krijgt u een stevig verband tot aan de knie. De arts bespreekt met u of dit nodig is.
Uitslag van het onderzoek
U krijgt meestal binnen 10 tot 14 dagen de uitslag van het onderzoek. U hoort dan of er nog resten van het melanoom zijn gevonden.
Als er geen kankercellen meer aan de randen zitten, noemen we dat vrije snijranden. Dat betekent dat het plekje helemaal is weggehaald.
Na de behandeling
Niet te veel spanning op het gebied van de wond
Zet niet te veel druk of spanning op het gebied waar de wond zit. Doe daarom 2 weken rustig aan. Til niet te zwaar. Zo kunt u voorkomen dat de wond open gaat.
Weer douchen
24 uur na de behandeling mag u weer douchen. Vertelt uw arts u iets anders? Houd dan het advies van de arts aan.
Bescherm het litteken tegen de zon
Bescherm het litteken tegen de zon. Ook als de huid genezen is. Smeer het dan in met zonnebrandcrème.
Controle
Controle na een melanoom
Na een melanoom krijgt u een afspraak voor controle. Hoe de controle er daarna uitziet, hangt af van verschillende dingen. De arts kijkt naar:
de dikte van het melanoom;
de behandeling die u heeft gehad;
hoeveel moedervlekken u heeft;
of er melanomen in uw familie voorkomen.
Waar let de arts op?
De controle is bedoeld om een nieuw melanoom of terugkeer van een melanoom te ontdekken.
Complicaties
Bij elke behandeling kunnen problemen voorkomen. Dit noemen we complicaties. Hier ziet u welke problemen kunnen voorkomen.
Ontsteking
U kunt een ontsteking krijgen bij de wond. Uw huid wordt dan dik, rood en pijnlijk. En er kan vocht uit de wond komen dat niet helder is. Helder vocht is normaal. U kunt bij een ontsteking contact opnemen met uw zorgverlener.
Wond kan opengaan
Het kan zijn dat de wond weer open gaat. Neem dan contact op met uw zorgverlener.
Litteken
Na de behandeling houdt u een litteken over. De zorgverlener probeert er rekening mee te houden dat het litteken zo mooi mogelijk wordt. Het kan zijn dat het litteken minder mooi geneest.
Wat u zelf kunt doen
Zelfonderzoek
Controleer 1 keer per maand uw huid op nieuwe plekjes of moedervlekken die veranderen.
Een melanoom herkennen, de ABCDE-regel
U kunt een melanoom herkennen aan de volgende punten:
A: Asymmetrie. De vorm van het plekje is niet mooi rond.
B: Border. De rand van het plekje is onregelmatig of rafelig.
C: Couleur. Het plekje heeft verschillende kleuren.
D: Diameter. Het plekje is groter dan 6 millimeter.
E: Evolutie. Het plekje verandert, groeit, jeukt of bloedt.
Groter risico om een melanoom te krijgen:
De kans op een melanoom is groter bij:
Veel blootstelling aan de zon.
Regelmatig verbranden, vooral op kinderleeftijd.
Gebruik van de zonnebank.
Een licht huidtype.
Het voorkomen van melanomen in de familie.
Weren, kleren, smeren
Let er op dat u niet te veel in de zon komt. Vooral niet op het moment van de dag dat de zon het hoogste staat. Draag beschermende kleding zoals een hoed of pet. En smeer uzelf dik in, met minimaal factor 30. Herhaal dit elke 2 uur.
Wetenschappelijk onderzoek
Onderzoek naar een betere behandeling
De behandeling van melanoom is erg in ontwikkeling. Er komen bijvoorbeeld nieuwe medicijnen of minder ingrijpende operaties. Hiervoor wordt eerst onderzoek gedaan.
Waarom onderzoek belangrijk is
Onderzoek helpt om behandelingen voor het melanoom te verbeteren. Dit kan de overlevingskans en de kwaliteit van leven verhogen. De informatie uit het onderzoek is belangrijk voor uzelf én voor anderen.
Meedoen aan onderzoek
Komt u in aanmerking voor onderzoek? Dan bespreekt de arts dit met u. Het is altijd uw eigen keuze om mee te doen. Soms is het onderzoek in een ander ziekenhuis.